Tedaviler · Lazer / Refraktif
Lazerle refraktif cerrahi, gözlük veya lens ihtiyacına yol açan kırma kusurlarını korneayı yeniden şekillendirerek azaltmayı hedefler. Bu sayfada LASIK, PRK/transPRK ve SMILE yöntemlerini, kimin uygun olabileceğini ve aşamalarını bulacaksınız.
Kornea, gözün ön saydam tabakasıdır ve odaklamanın büyük kısmını yapar. Lazer, korneanın eğriliğini hassasça değiştirerek ışığın retinaya odaklanmasını sağlar: miyopide merkez düzleştirilir, hipermetropide çevreden alınarak merkez dikleştirilir, astigmatta düzensizlik giderilir.
Üç temel yöntem, korneaya farklı şekilde ulaşır. Sekmelerden seçerek karşılaştırabilirsiniz.
Femtosaniye lazer (veya mikrokeratom) ile ince, menteşeli bir flep oluşturulur; kaldırılan flebin altındaki doku excimer lazerle şekillendirilir ve flep yerine konularak dikişsiz yapışır. Görme genellikle hızlı düzelir.
Flep oluşturulmaz. Yüzeydeki epitel kaldırılır (mekanik, alkol veya lazerle) ve kornea yüzeyi excimer lazerle şekillendirilir; iyileşene kadar koruyucu kontakt lens takılır. transPRK'da lazer hem epiteli hem dokuyu tek seferde, "dokunmadan" işler. İyileşme LASIK'ten yavaş, ama flebe bağlı risk yoktur ve biyomekanik olarak dayanıklıdır.
Tek bir femtosaniye lazer, korneanın içinde, yüzeyi büyük ölçüde sağlam bırakarak, mercek şeklinde bir lentikül oluşturur; cerrah bunu küçük bir kesiden çıkarır. Flep ve excimer kullanılmaz. Üst kornea katmanları büyük oranda korunduğu için kornea sinirleri daha az etkilenir ve kuru göz oranı daha düşüktür; biyomekanik olarak da avantajlıdır. Esas olarak miyopi ve miyopik astigmatta kullanılır (geniş astigmat ve hipermetropide sınırlıdır).
Seçim; korneanın kalınlığı ve şekli, kırma kusurunun türü ve miktarı, göz kuruluğu, yaşam tarzı ve mesleğe göre yapılır:
Genel adaylık: 18 yaş üzeri, numaranın yaklaşık 1 yıldır sabit olması, yeterli kornea kalınlığı, düzenli kornea topografisi ve sağlıklı göz yüzeyi.
Kornea topografisi ve tomografisi (ön/arka yüzey ve kalınlık haritaları), pakimetri (kalınlık), gözyaşı değerlendirmesi, gözbebeği ölçümü, refraksiyon ve ayrıntılı göz muayenesini içerir. Tomografi, ektazi (incelme) riskini taramada altın standarttır.
Yüksek numara, ince/sınırda kornea veya şüpheli topografi gibi durumlarda korneayı incelten lazer uygun olmayabilir. Bu durumda ICL (fakik göz içi lens) bir seçenektir: doğal merceğe dokunulmadan, onun önüne ek bir lens yerleştirilir; dokudan eksiltmeyen (ve gerektiğinde çıkarılabilen) bir yaklaşımdır.
İyileşme yönteme göre değişir: LASIK'te çoğu kişi 1-2 günde günlük yaşama döner; PRK'da koruyucu lens birkaç gün kalır ve görme haftalar içinde netleşir; SMILE'da hafif erken bulanıklık zamanla düzelir.
Olası yan etkiler arasında geçici kuru göz, gece ışıklarda hâle/parlama (geniş gözbebeğinde daha olası), az/çok düzeltme veya geri dönüş (regresyon) ve nadir görülen ektazi (incelme) bulunur. Sonuçlar kişiden kişiye değişir; hiçbir işlem belirli bir sonucu garanti etmez.
Önemli: Bu test yalnızca bilgilendirme amaçlıdır; bir teşhis, tıbbi tavsiye ya da uygunluk kararı değildir. Lazerin size uygun olup olmadığı ancak kornea topografisi, kalınlık (pakimetri) ölçümü ve ayrıntılı muayene ile belirlenebilir. Bu test yalnızca bir başlangıç noktasıdır.
1. Yaşınız?
2. Gözlük/lens numaranız son 1 yılda nasıl?
3. Korneanızla ilgili aşağıdakilerden biri söylendi mi?
4. Ciddi veya sürekli kuru göz şikâyetiniz var mı?
5. Bilinen aktif bir göz hastalığınız var mı?
6. Daha önce göz veya kornea ameliyatı geçirdiniz mi (önceki lazer dâhil)?
7. Şu an gebe misiniz veya emziriyor musunuz?
8. Kontrolsüz bir sistemik hastalığınız var mı (otoimmün: romatoid artrit, Sjögren; ya da kontrolsüz şeker)?
ÖN DEĞERLENDİRME, TANI DEĞİL
Unutmayın: Kesin uygunluk yalnızca kornea topografisi, pakimetri ve muayene ile belirlenir. Sonuç ne olursa olsun karar hekiminizle birlikte verilir.
Aksine. Lazerle görme cerrahisi yapan hekimleri inceleyen bilimsel bir çalışmada (Kezirian ve ark., J Cataract Refract Surg, 2015), tedaviye uygun göz kusuru olan refraktif cerrahların yaklaşık %62'si kendisi lazer (LVC) olmuştur; bu oran, genel toplumdaki refraktif cerrahi sıklığının yaklaşık 5 katıdır ve ordu dışında neredeyse her meslekten yüksektir. Ayrıca cerrahların %90'dan fazlası işlemi anne-babası, eşi ya da çocuğu gibi yakınlarına da önermiş veya uygulamıştır. Kısacası işin riskini ve faydasını en iyi bilenler, uygun adaylarda tedaviyi kendileri de tercih etmektedir.
Hayır. İnce kornea, çok yüksek numara veya keratokonus gibi durumlarda lazer uygun olmayabilir; ICL gibi başka seçenekler değerlendirilir.
Çoğu kişide gözlük ihtiyacı belirgin azalır, ancak yaşa bağlı yakın görme zorluğu (presbiyopi) zamanla yine ortaya çıkabilir; küçük bir geri dönüş de mümkündür.
Ciddi görme kaybı son derece nadirdir; yan etkilerin çoğu hafif ve geçicidir. Yine de her cerrahi işlemde risk vardır; ön değerlendirme bu yüzden önemlidir.
Hayır. Her biri belirli profillerde tercih edilir: kuru göz/biyomekanik/temas sporları SMILE veya PRK lehine; yüksek/düzensiz astigmat ve hipermetropi excimer temelli LASIK/PRK lehine olabilir.
Standart uzak düzeltmesi, yaşa bağlı yakın görme kaybını durdurmaz. İstenirse "monovizyon" gibi stratejiler kişiye özel değerlendirilir.
Uygunluk yalnızca kornea topografisi ve ayrıntılı muayene ile belirlenir. Randevu için iletişime geçebilirsiniz.